- تعداد نمایش : 77
- تعداد دانلود : 92
- آدرس کوتاه شده مقاله: https://bahareadab.com/article_id/2061
- کد IranDOI مقاله: IranDOI :10.irandoi.2002/bahareadab.2026 .19 .8383
سال : 19
شماره : 7
شماره پی در پی : 125
ماهنامه علمی سبک شناسی نظم و نثر فارسی (بهار ادب)
سال 19،
شماره 7،
،
شماره پی در پی 125
بررسی سبک ادبی منشآت جامی
صفحه
(279
- 299)
فیروزه عبدلی ، منیره خلیلی محله (نویسنده مسئول)، آیت شوکتی ، حسینقلی صیادی
تاریخ دریافت مقاله
: خرداد 1405
تاریخ پذیرش قطعی مقاله
: شهریور 1405
چکیده
زمینه و هدف:منشآت جامی یک اثر نامه نگارانه شاخص در تاریخ نثر فارسی است که نمایانگر نثر منشیانه عرفانی عصر تیموری است.
روشها: پژوهش حاضر با روش تحلیل محتوا و رویکرد آماری (محاسبه فراوانی و درصد) به بررسی آرایههای ادبی، نوع نامه و مخاطبان و لحن نامه های جامی پرداخته است. جامعه آماری، نامه های فارسی جامی است.
یافته ها: یافته ها نشان می‌دهد که در منشآت جامی تشبیه، کنایه استفاده و مجاز، بسامد بالاتری دارد و این آرایه ها، عمدتاً متأثر از اندیشه عرفانی و فضای قرآنی و حدیث‌اند. نامه های جامی عمدتاً از نوع سلطانی، اخوانی، عرفانی و مناجات گونه است و مخاطبان او سلاطین، دوستان و وزرا هستند. لحن جامی رسمی، محتاطانه، پندآموز و همراه با تواضع عارفانه است
نتیجه گیری: این امر، بازتاب موقعیت اجتماعی نویسنده و بافت سیاسی ـ اجتماعی عصر تیموری می باشد. به طور کلی، منشآت جامی نماینده نثر هنری - معنوی دوره تیموری است.
کلمات کلیدی
منشآت جامی
, نثر نامه نگارانه
, آرایه های ادبی
, سبک‌شناسی آماری
- قرآن کریم
- انوشه، حسن. (۱۳۷۶). دانشنامه ادب فارسی2 . تهران: موسسه فرهنگی و انتشاراتی دانشنامه، ص 822
- باقر، محمد. (۱۳۸۲). تاریخ سیاسی اسلام. تهران: علمی، ص 136
- بهار، محمد تقی. (۱۳۷۳). سبک شناسی، ج۲، تهران: امیرکبیر، ص 50
- جامی، عبدالرحمن بن احمد. (1383). رساله منشآت، به تصحیح عبدالعلی نوراحراری، تربت جام: احمد جام
- جهادی، امیر.(۱۳۹۳). ترسل در عهد تیموری. کهن نامه ادب فارسی. شماره دوم، صص 98-75
- خطیبی، حسین. (1390).فن نثر درادب فارسی. ویرایش چهارم. تهران: نشر گلشن، ص 45
- خوانسیری، محمد. (۱۳۹۱). ادب و سیاست در ایران پس از اسلام، تهران: مرکز، ص 67
- رحیمی، مرتضی. (۱۳۹۹). سبک شناسی متون کلاسیک فارسی. تهران: قلم، ص 102
- - رزمجو، حسین. (1390). انواع ادبی و آثار آن در زبان فارسی. ویرایش دوم. مشهد: آستان قدس رضوی
- رستگارفسایی، منصور. (۱۳۹۲). انواع نثر فارسی. تهران: سمت، ص 69
- زرین کوب، عبدالحسین. (1375). پله پله تا ملاقات خدا. تهران: علمی، ص 165
- صفا، ذبیح الله. (1374). تاریخ ادبیات در ایران. ج 2. تهران: توس، صص 140-139
- صفوی، محمود. (۱۴۰۲).نظام اداری و دیوان سالاری در ایران اسلامی. قم: مرکز تحقیقات کامپیوتری علوم اسلامی، ص 85
- عبدالعلی پور، شعله. و دیگران.( 1396). ویژگیهای نحوی برجسته در نامه ها ومنشآت جامی. پژوهشنامه اورمزد، شماره۳۹، صص۱۸۵-۲۰۵
- ------------------------------------------- (۱۳۹۹). بررسی الگوهای دستوری در نامه ها و منشآت جامی. چهارمین کنفرانس بین المللی زبان، ادبیات، تاریخ و تمدن
- فتوحی، سوسن. (۱۳۹۴). بررسی سبک شناسی منشات جامی با رویکرد تحلیل گفتمان انتقادی. رساله دکتری. دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکزی
- کریستین سن، آرتور. (۱۳۸۵). تاریخ ایران از زمان هخامنشیان تا اسلام . ترجمه امین رصان. تهران: مرکز، ص 33
- مصاحب، غلامحسین. (1387). دایره المعارف فارسی. ج2، تهران: امیرکبیر، 866
- ملا کادم، محمد بن احمد. ( بی تا). تذکره الشعرا
- نورالدین، حسن. (۱۴۰۱). جامعه میان دو جهان، تهران: نی، ص 135